Begijnhofsite Hasselt
Onder regie van de provincie Limburg, in samenwerking met UHasselt en de Stad Hasselt werd het Begijnhof van Hasselt omgetoverd tot ene unieke plek waar kunst, creatie en rust samenkomen en waar iedere Hasselaar, student, kunstenaar, professor en bezoeker welkom is.
Betrokkenen
- Bouwpartners: provincie Limburg, UHasselt, Stad Hasselt
- Aannemer: Renotec NV, Winkelomseheide 229, 2440 Geel, 014 86 60 21, info@renotec.be
- Ontwerpers:
- architect: Bovenbouw Architectuur i.s.m. David Kohn Architects, Lange Lobroekstraat 149, 2060 Antwerpen, 03 230 34 84, info@bovenbouw.be
- landschapsarchitect: Landinzicht, Stalingradlaan 50, 1000 Brussel, 02 203 03 23, bjorn@landinzicht.org
- restauratiearchitect: Architecten Beeck & Hermans, Sint-Katelijnestraat 46, 2800 Mechelen, 015 20 63 42, info@architectenbeeckhermans.be
- Veiligheidscoördinator: V-CONSULT BVBA, Grotestraat 107, 3600 Genk, 089 35 57 61, pascal.vannitsen@skynet.be
- Premieverlenende overheid: Vlaamse Overheid, Agentschap Onroerend Erfgoed
Huidige fase
Afgerond (augustus 2025)
Achtergrond
In 2016 ging de provincie op zoek naar een nieuwe invulling voor het begijnhof van Hasselt en sloot zij een samenwerkingsakkoord met de stad Hasselt en de UHasselt. Het voorstel van de UHasselt om haar faculteit Architectuur onder te brengen in de begijnhofhuisjes werd toen goedgekeurd. Tegelijk werd de basis gelegd om samen, via een open oproepprocedure van de Vlaamse Bouwmeester, op zoek te gaan naar een architect voor de herwaardering van de volledige begijnhofsite, bestaande uit de huisjes, de kerkruïne, het binnenplein en het poortgebouw.
Op basis van hun sterk ontwerp werden Bovenbouw Architectuur en David Kohn Architects (London) geselecteerd als laureaten. Hun visie vertrok vanuit de begijnhoftuin als centrale ontmoetingsplek waar rust en levendigheid in balans blijven. Een nieuw centraal pad, dat afbuigt naar een opening in de muur aan de Witte Nonnenstraat, creëert vandaag een boeiende doorsteek en verhoogt de doorwaadbaarheid van de site. Ondanks deze subtiele ingreep blijft het gevoel van binnen en buiten duidelijk aanwezig. Het centrale grastapijt vormt nu een groene rustplek in de stedelijke omgeving, toegankelijk voor studenten, bewoners en bezoekers.
De tuin werd verder versterkt door een "verdwijnvijver" in de vloer van de kerkruïne. Deze vijver weerspiegelt de verdwenen helft van de kerk, maar kan ook drooggelegd worden, waardoor de ruimte kan dienen als verharde ontmoetingsplek voor evenementen.
Een blikvanger op de site is de 30 meter hoge panoramatoren, opgetrokken uit 130.000 gevelstenen en bereikbaar via 145 treden. De toren biedt bezoekers een adembenemend uitzicht over de stad en herneemt, na de verwoesting van de Begijnhofkerk in 1944, opnieuw een prominente plaats in de skyline van Hasselt.
Ook de begijnhofhuisjes kregen een grondige herwaardering. Omdat de oorspronkelijke structuur en fijngevoeligheid in de loop der jaren verloren waren gegaan door opeenvolgende verbouwingen, kozen de architecten ervoor om de oorspronkelijke scheidingsmuren te herstellen. Tegelijk blijven de verbindingen tussen de huisjes – via verborgen deuren – behouden, zodat de ruimtes optimaal kunnen worden gebruikt. Met enkele nieuwe interieurelementen werden de huisjes heringericht tot studio’s, werkplaatsen, een bibliotheek en een auditorium. Om de sociale controle op het begijnhof te herstellen, en met een knipoog naar de oorspronkelijke woonfunctie, werden enkele verblijfsruimtes voor gastdocenten en andere residenten aan het programma toegevoegd.
In augustus 2025 werd de herwaardering van het begijnhof voltooid. De site vormt opnieuw een levendige en inspirerende plek in het hart van Hasselt.
