HOUTSNEDE - Frans Masereel

Naar aanleiding van de 50ste verjaardag van het overlijden van Frans Masereel (1889-1972) presenteerde de provincie Limburg i.s.m. curatoren Herman Maes en Marc Milissen de unieke werken en materialen van Masereel uit de provinciale kunstcollectie in de expo "HOUTSNEDE". Deze expo liep van 9 september tot 30 oktober 2022 in de Begijnhofkerk Sint-Truiden.

In dialoog

Masereel is zonder twijfel één van de belangrijkste Belgische kunstenaars van de twintigste eeuw. Hij vindt met recht en reden internationale weerklank. Vijftig jaar na zijn dood staat Masereels oeuvre nog pal overeind. Sterker nog: Masereels houtsneden zijn actueler dan ooit. Voldoende reden om zijn uitgebreide collectie terug onder de aandacht te brengen.

In de begijnhofkerk van Sint-Truiden ging hij de interactie aan met de imposante historische muurschilderingen en de werken van hedendaagse kunstenaars Caroline Coolen, Tom Liekens en Camille Dufour.

Deze hedendaagse kunstenaars gebruiken eveneens de techniek van de houtsnede, niet om meerdere edities te produceren, wél om unieke werkente creëren. Zo komt het drietal tot nieuwe kunstvormen waarbij ze houtsnede met structuurafdrukken, collage, performance en installatiekunst combineren. 

En dit leverde een boeiende dialoog op. Eén van kunstwerken die meer dan een halve eeuw van elkaar verschillen. Een dialoog die zelfs nog dieper in de tijd afdaalt, door de unieke setting van de Truiense Begijnhofkerk. Unesco-werelderfgoed dankzij haar prachtige muur- en pijlerschilderingen met een sterk grafisch karakter. Het lijken bij momenten wel ingekleurde houtsneden. Ze gaven de expo niet enkel een extra dimensie, maar dompelden haar ook onder in een niet te missen derde tijdslaag.
 

Provinciale kunstcollectie

Frans Masereel was een maatschappijkritische observator die de actuele evoluties registreerde. Zijn oeuvre kenmerkt zich door een constante dualiteit: hij tekent grootsteden vol wolkenkrabbers en fabrieksschoorstenen, maar evengoed natuurtaferelen en naakte vrouwen.

In 1972 lanceerde toenmalig gouverneur Louis Roppe een ambitieus plan: de Oude Stad in het Openluchtmuseum Bokrijk omtoveren tot een echte kunstenaarsstad. Verschillende kunstenaarslegaten kwamen er samen. De Franse kunstenares Laure Malclès (1911-1981), weduwe van Masereel, stelde in 1976 een selectie uit zijn omvangrijk werk ter beschikking van de provincie Limburg om er een tentoonstelling in het Openluchtmuseum Bokrijk mee uit te bouwen. Zijn expo kreeg een plek in het statige herenhuis "De Dry Mollen". Een jaar voor haar dood zette ze deze bruikleen om in een officieel legaat. Hierdoor beschikt de provincie Limburg vandaag over een belangrijke Masereelcollectie: hout- en linosneden, geïllustreerde boeken, tekeningen, aquarellen en schilderijen, maar evengoed meubilair en werkmateriaal uit zijn atelier.

Frans Masereel met zijn echtgenote, kunstenares Laure Malclès